Szkoła mówienia i pisania: Jak napisać artykuł? – test i pytania, polski klasa 8
Artykuł to forma wypowiedzi publicystycznej, która łączy informację z elementami oceny i komentarza. Lekcja omawia budowę artykułu, funkcję poszczególnych jego części oraz zasady poprawnego redagowania tego gatunku.
Najważniejsze w 30 sekund
- Artykuł to forma dziennikarska łącząca informacje z komentarzem i oceną.
- Artykuł musi mieć tytuł, lead (wprowadzenie) oraz rozwinięcie i zakończenie.
- Lead to krótki akapit streszczający najważniejsze informacje artykułu.
- Styl artykułu powinien być jasny, rzeczowy, ale może zawierać też elementy publicystyczne.
- Artykuł jest jedną z form wypowiedzi pisemnej na egzaminie ósmoklasisty.
Test: Szkoła mówienia i pisania: Jak napisać artykuł? – 10 pytań
Czym jest artykuł jako forma wypowiedzi?
- A) Gatunkiem lirycznym
- B) Gatunkiem publicystycznym łączącym informację z komentarzem
- C) Formą dramatyczną
- D) Rodzajem noweli
Co to jest lead w artykule?
- A) Ostatnie zdanie tekstu
- B) Krótki wstęp streszczający najważniejsze informacje
- C) Tytuł artykułu
- D) Bibliografia
Na jakie pytania powinien odpowiadać lead?
- A) Tylko kto i gdzie
- B) Kto, co, gdzie, kiedy, dlaczego
- C) Tylko dlaczego
- D) Ile kosztuje i kiedy
Jaką funkcję pełni tytuł artykułu?
- A) Podsumowuje cały tekst szczegółowo
- B) Przyciąga uwagę i zapowiada temat
- C) Jest zbędny
- D) Zastępuje zakończenie
Co powinno zawierać zakończenie artykułu?
- A) Wyłącznie nowe fakty
- B) Podsumowanie, wniosek lub apel do czytelnika
- C) Powtórzenie tytułu
- D) Spis treści
Czym artykuł różni się od notatki prasowej?
- A) Niczym się nie różni
- B) Artykuł zawiera szerszy kontekst i komentarz autora
- C) Notatka jest dłuższa
- D) Artykuł nie ma tytułu
Jakie środki stylistyczne są dopuszczalne w artykule publicystycznym?
- A) Żadne
- B) Pytania retoryczne i komentarze ironiczne
- C) Tylko rymy
- D) Tylko cytaty biblijne
Jak powinny być zorganizowane akapity w artykule?
- A) Losowo
- B) Każdy poświęcony jednej myśli przewodniej
- C) Bez podziału na akapity
- D) Tylko jeden długi akapit
Czym różni się artykuł od rozprawki?
- A) Niczym
- B) Artykuł nie wymaga trójdzielnej argumentacji w formie tezy, argumentów i podsumowania w tym samym rygorze
- C) Rozprawka jest krótsza
- D) Artykuł nie może mieć opinii autora
Na jakim egzaminie artykuł może pojawić się jako forma wypowiedzi pisemnej?
- A) Egzaminie ósmoklasisty
- B) Egzaminie na prawo jazdy
- C) Sprawdzianie z matematyki
- D) Egzaminie ustnym z angielskiego
Czym jest artykuł i jaka jest jego funkcja
Artykuł to gatunek publicystyczny, który ma na celu przedstawienie i wyjaśnienie jakiegoś zagadnienia, problemu lub wydarzenia, często połączone z komentarzem i oceną autora. Różni się od notatki prasowej tym, że zawiera szerszy kontekst, argumentację i osobisty punkt widzenia piszącego.
Celem artykułu może być informowanie, ale też przekonywanie czytelnika do określonego stanowiska, dlatego ważne jest, by autor rzetelnie przedstawił fakty, a jednocześnie w sposób logiczny uzasadnił swoją opinię.
Budowa artykułu
Artykuł powinien mieć przemyślaną strukturę: tytuł, który przyciąga uwagę i zapowiada temat, lead, czyli krótki wstęp streszczający najważniejsze informacje i odpowiadający na pytania kto, co, gdzie, kiedy, dlaczego, oraz rozwinięcie, w którym autor rozwija temat, przedstawia argumenty i przykłady.
Zakończenie artykułu powinno podsumowywać przedstawione treści, czasem zawierać wniosek, apel do czytelnika lub pytanie otwierające do dalszej refleksji. Ważne jest zachowanie spójności logicznej między poszczególnymi częściami tekstu.
Styl i język artykułu
Język artykułu powinien być zrozumiały i precyzyjny, dostosowany do tematu i odbiorcy. W artykułach publicystycznych dopuszczalne są środki stylistyczne, pytania retoryczne czy ironiczne komentarze, które ożywiają tekst i angażują czytelnika.
Ważne jest unikanie zbyt potocznego języka w artykułach o charakterze poważnym oraz dbałość o logiczne akapity, każdy poświęcony jednej myśli przewodniej. Artykuł powinien być też poprawny pod względem ortograficznym, interpunkcyjnym i stylistycznym, co jest szczególnie istotne na egzaminie ósmoklasisty.
Co trzeba umieć
- Wymienić elementy budowy artykułu: tytuł, lead, rozwinięcie, zakończenie.
- Wyjaśnić funkcję leadu w artykule.
- Odróżnić artykuł od notatki prasowej i opowiadania.
- Zredagować poprawny stylistycznie i logicznie spójny artykuł na zadany temat.
Typowe błędy
- Pomijanie leadu lub mylenie go z pierwszym zdaniem rozwinięcia.
- Brak wyraźnego podziału tekstu na akapity tematyczne.
- Stosowanie zbyt potocznego języka w artykule o poważnej tematyce.
- Mylenie artykułu z rozprawką – artykuł nie wymaga tezy i trójdzielnej argumentacji w tej samej formie.
Krótkie pytania i odpowiedzi
Co to jest artykuł?
Gatunek publicystyczny łączący informację z komentarzem i oceną autora.
Jakie elementy składają się na budowę artykułu?
Tytuł, lead, rozwinięcie i zakończenie.
Jaka jest funkcja leadu?
Streszcza najważniejsze informacje i odpowiada na pytania kto, co, gdzie, kiedy, dlaczego.
Jaki styl powinien mieć artykuł?
Jasny i rzeczowy, z możliwością zastosowania elementów publicystycznych, np. pytań retorycznych.
Czy artykuł to forma wypowiedzi na egzaminie ósmoklasisty?
Tak, jest jedną z form wypowiedzi pisemnej wymaganych na tym egzaminie.
FAQ
Czy artykuł musi zawierać opinię autora?
Tak, w odróżnieniu od notatki prasowej artykuł zwykle zawiera komentarz lub ocenę.
Czy można stosować pytania retoryczne w artykule?
Tak, to dopuszczalny środek stylistyczny ożywiający tekst publicystyczny.
Jak długi powinien być lead?
Powinien być krótki, zazwyczaj jeden do dwóch zdań, streszczający najważniejsze fakty.
Czy artykuł wymaga tytułu?
Tak, tytuł jest obowiązkowym elementem, który przyciąga uwagę i zapowiada temat.
Stwórz własny test · Zrób fiszki
Poprzednia lekcja: Kształcenie kulturowe: Muzyka Następna lekcja: Kształcenie językowe: Norma językowa i błąd językowy