Strefy klimatyczne i krajobrazy świata – test i sprawdzian, geografia klasa 5

Pogoda to stan atmosfery w danej chwili, klimat to stały przebieg pogody z wielu lat. Strefy klimatyczne (równikowa, zwrotnikowa, podzwrotnikowa, umiarkowana, okołobiegunowa) wynikają z oświetlenia Ziemi. Rozwiąż test, a następnie sprawdź pojęcia i zastosowania, w których pojawiły się błędy.

Najważniejsze w 30 sekund

• Pogoda to stan atmosfery w danej chwili, klimat to stały przebieg pogody z wielu lat.
• Strefy klimatyczne (równikowa, zwrotnikowa, podzwrotnikowa, umiarkowana, okołobiegunowa) wynikają z oświetlenia Ziemi.
• Lasy równikowe są wiecznie zielone i piętrowe, natomiast stepy to bezdrzewne formacje trawiaste.

Najważniejsze w 5 minut

• Pogoda to stan atmosfery w danej chwili, klimat to stały przebieg pogody z wielu lat.
• Strefy klimatyczne (równikowa, zwrotnikowa, podzwrotnikowa, umiarkowana, okołobiegunowa) wynikają z oświetlenia Ziemi.
• Lasy równikowe są wiecznie zielone i piętrowe, natomiast stepy to bezdrzewne formacje trawiaste.
• Sawanna ma wyraźną porę suchą i deszczową, a pustynie gorące skąpą roślinność i brak wody.
• Tajga to lasy iglaste północy, a tundra to kraina mchów, porostów i wiecznej zmarzliny.
• Krajobraz wysokogórski (np. Himalaje) charakteryzuje się piętrowością klimatyczno-roślinną.

Co musisz umieć na sprawdzian

• Wyjaśniać różnice między pogodą a klimatem oraz wymieniać składniki pogody.
• Wskazywać na mapie strefy klimatyczne i krajobrazowe Ziemi.
• Charakteryzować roślinność i zwierzęta lasu równikowego, sawanny, pustyń i stepów.
• Opisywać cechy klimatu śródziemnomorskiego oraz roślinność typu makia.
• Odróżniać tajgę od tundry pod względem klimatu i flory.
• Wyjaśniać zjawisko piętrowości w wysokich górach na przykładzie Himalajów.

Lekcje w tym dziale

• Pogoda a klimat
• Strefy klimatyczne i strefy krajobrazowe
• W wilgotnym lesie równikowym i w lesie strefy umiarkowanej
• Krajobrazy sawanny i stepu
• Krajobrazy pustyni gorącej i pustyni lodowej
• Krajobraz śródziemnomorski
• Krajobrazy tajgi i tundry
• Krajobraz wysokogórski Himalajów

Przegląd krajobrazów Ziemi

Piętra roślinne w Himalajach

W wysokich górach wraz ze wzrostem wysokości spada temperatura. Powoduje to powstawanie pięter: od lasów zwrotnikowych u podnóża, przez lasy liściaste, iglaste, łąki wysokogórskie (hale), aż po wieczne śniegi i lodowce na szczytach.

Najczęstsze pułapki i błędy

1. Mylenie pojęcia pogody (teraz) z klimatem (lata).
2. Twierdzenie, że na pustyniach gorących zawsze jest gorąco (noce są bardzo zimne).
3. Mieszanie nazw stepów (preria, pampa, step) – to ta sama formacja, ale w różnych regionach.
4. Uznawanie, że w tundrze rosną wysokie drzewa – rosną tam tylko formy karłowate.
5. Mylenie lasu liściastego strefy umiarkowanej z wiecznie zielonym lasem równikowym.
6. Błędne przekonanie, że deszcze zenitalne występują na sawannie (występują przy równiku).

Najczęstsze pytania na sprawdzianie

Czym różni się pogoda od klimatu?

Pogoda to stan atmosfery w danym momencie, a klimat to ustalony na podstawie wieloletnich obserwacji tryb pogody.

Jakie są składniki pogody?

Temperatura powietrza, opady, ciśnienie, wilgotność, wiatr, nasłonecznienie, zachmurzenie.

Dlaczego w lesie równikowym nie ma pór roku?

Słońce przez cały rok góruje wysoko, dostarczając podobną ilość energii każdego dnia.

Co to są deszcze zenitalne?

Codzienne, obfite opady w strefie równikowej występujące po południu, gdy słońce jest w zenicie.

Jak nazywa się step w Ameryce Północnej?

Preria.

Czym jest makia?

Gęste, kolczaste zarośla wiecznie zielonych krzewów w klimacie śródziemnomorskim.

Dlaczego tajga składa się głównie z drzew iglastych?

Igły są odporne na mróz i utratę wody podczas długiej zimy.

Co to jest wieczna zmarzlina?

Zjawisko stale zamarzniętego gruntu, występujące w tundrze i na obszarach podbiegunowych.

Gdzie leżą Himalaje?

W Azji; są to najwyższe góry świata.

Jakie zwierzęta żyją w tundrze?

Renifery, lemingi, lisy polarne (pieśce), sowy śnieżne.

Co to jest oaza?

Miejsce na pustyni, gdzie dzięki dostępowi do wód podziemnych rośnie roślinność (np. palmy daktylowe).

Czym charakteryzuje się pora sucha na sawannie?

Brakiem opadów przez kilka miesięcy, co powoduje wysychanie traw i wędrówki zwierząt.

Jakie są główne strefy klimatyczne Ziemi?

Równikowa, zwrotnikowa, podzwrotnikowa, umiarkowana, okołobiegunowa.

Co to jest pampa?

Nazwa stepu w Ameryce Południowej (Argentyna).

Jak zmienia się temperatura w górach?

Średnio spada o 0,6°C na każde 100 metrów wysokości.

Odpowiedzi i wyjaśnienia

1. Który element nie jest składnikiem pogody? – ukształtowanie terenu Teren to geografia fizyczna, nie pogoda.
2. W której strefie leży Polska? – umiarkowanej Strefa umiarkowana.
3. Deszcze zenitalne to cecha klimatu: – równikowego Padają niemal codziennie około godziny 16:00.
4. Liany i storczyki to rośliny typowe dla: – lasu równikowego Wykorzystują inne drzewa, by się wspinać.
5. Baobab to drzewo rosnące na: – sawannie Magazynuje wodę w grubym pniu.
6. Pustynia Gobi leży w klimacie: – umiarkowanym (kontynentalnym) To pustynia chłodniejsza niż Sahara.
7. Preria to nazwa stepu w: – Ameryce Północnej Obszar USA i Kanady.
8. Makia to gęste zarośla występujące w krajobrazie: – śródziemnomorskim Wiecznie zielone, twardolistne krzewy.
9. Największy zwarty obszar tajgi znajduje się w: – Rosji (Syberia) Także w Kanadzie.
10. Dla tundry charakterystyczne są: – mchy i porosty Brak wysokich drzew.
11. Jak nazywa się grunt stale zamarznięty w tundrze? – wieczna zmarzlina Uniemożliwia rośnięcie głębokich korzeni.
12. W najwyższych partiach Himalajów występuje krajobraz: – wiecznych śniegów Powyżej granicy wiecznego śniegu.
13. Zebra i antylopa to zwierzęta typowe dla: – sawanny Roślinożercy otwartych przestrzeni Afryki.
14. Która strefa klimatyczna ma najniższe temperatury roczne? – okołobiegunowa Bieguny Ziemi.
15. Klimatogram sawanny pokazuje: – wyraźny spadek opadów w porze suchej Słupki opadów znikają na kilka miesięcy.
16. Roślinność lasu równikowego jest ułożona: – piętrowo Walka o światło słoneczne.
17. Step w Ameryce Południowej (Argentyna) to: – pampa Użyźnione gleby (czarnoziemy).
18. Zwierzę hodowane przez koczowników w krajach arabskich na pustyni to: – wielbłąd dromader Statek pustyni.
19. Krajobraz śródziemnomorski charakteryzuje się: – gorącym, suchym latem Lata sprzyjają turystyce.
20. Cechą klimatu kontynentalnego (stepowego) są: – duże różnice temperatur między latem a zimą Mroźne zimy i upalne lata.
21. Renifery żywią się głównie: – porostami (chrobotek) Chrobotek reniferowy to ich główny pokarm.
22. Sherpowie to ludność mieszkająca w: – Himalajach Słynni przewodnicy wysokogórscy.
23. Roślina pustynna gromadząca wodę w tkankach to: – kaktus Kaktusy są sukulentami: magazynują wodę w tkankach, co pomaga przetrwać okresy suszy.
24. Skojarz: tajga - ... – Syberia Północna część Azji.

FAQ – Strefy klimatyczne i krajobrazy świata

Czym jest strefowość krajobrazowa?

To regularne występowanie krajobrazów w pasach równoleżnikowych na Ziemi.

Dlaczego w górach są inne rośliny niż na nizinach obok?

Wynika to z piętrowości klimatycznej – im wyżej, tym zimniej.

Czy stepy są wykorzystywane rolniczo?

Tak, większość stepów zamieniono na pola uprawne ze względu na żyzne gleby (czarnoziemy).

Co to są sukulenty?

Rośliny przystosowane do życia w suchych warunkach poprzez gromadzenie wody (np. kaktusy).

Jakie są pory roku w strefie umiarkowanej?

Wiosna, lato, jesień, zima – wynikają ze zmian oświetlenia w ciągu roku.

Gdzie występuje klimat śródziemnomorski poza Europą?

Np. w Kalifornii, RPA, Chile czy południowej Australii.

Jaka jest różnica między tajgą a tundrą?

Tajga to lasy iglaste, tundra to bezdrzewna kraina mchów i porostów leżąca dalej na północ.

Czy na Antarktydzie jest krajobraz pustyni?

Tak, to pustynia lodowa – opady są tam bardzo niskie.

Jak zwierzęta radzą sobie z brakiem wody na sawannie?

Wędrują na ogromne odległości w poszukiwaniu wodopojów.

Co to jest granica wiecznego śniegu?

Wysokość, powyżej której w ciągu roku więcej śniegu spada, niż zdąży stopnieć.

Jak przygotować się do sprawdzianu?

1. Przypomnij bez notatek: Pogoda to stan atmosfery w danej chwili, klimat to stały przebieg pogody z wielu lat.
2. Odszukaj na mapie lub schemacie zagadnienie: Strefy klimatyczne (równikowa, zwrotnikowa, podzwrotnikowa, umiarkowana, okołobiegunowa) wynikają z oświetlenia Ziemi.
3. Odpowiedz i uzasadnij: Czym różni się pogoda od klimatu?
4. Sprawdź na przykładzie regułę: Lasy równikowe są wiecznie zielone i piętrowe, natomiast stepy to bezdrzewne formacje trawiaste.
5. Wróć do błędów w quizie; zwróć uwagę na: Mylenie pojęcia pogody (teraz) z klimatem (lata). Powtórz najtrudniejsze pojęcia następnego dnia.

Wygeneruj własny test z notatek, PDF lub zdjęć · Zrób fiszki z materiału

Lekcje w tym dziale – testy i pytania

1. Pogoda a klimat
2. Strefy klimatyczne i strefy krajobrazowe
3. W wilgotnym lesie równikowym i w lesie strefy umiarkowanej
4. Krajobrazy sawanny i stepu
5. Krajobrazy pustyni gorącej i pustyni lodowej
6. Krajobraz śródziemnomorski
7. Krajobrazy tajgi i tundry
8. Krajobraz wysokogórski Himalajów

Powiązane tematy

• Lądy i oceany – test, geografia kl. 5
• Ekologia – test, biologia kl. 8
• Azja – test, geografia kl. 8
• Geografia klasa 5 – testy, sprawdziany i powtórki

Zakres zgodny z podstawą programową geografii klasy 5 (pogoda i klimat, strefy klimatyczne, krajobrazy świata). Treść autorska. SpytajMnie nie jest powiązane z żadnym wydawcą.