Powojenny podział świata – test i pytania, historia klasa 8

Po zakończeniu II wojny światowej świat podzielił się na dwa wrogie bloki polityczne, a symbolem tego podziału stała się żelazna kurtyna. Ten test sprawdza wiedzę o powstaniu ONZ i nowym ładzie międzynarodowym po 1945 roku.

Najważniejsze w 30 sekund

Test: Powojenny podział świata – 10 pytań

  1. Kiedy powstała Organizacja Narodów Zjednoczonych?

    • A) 24 października 1945
    • B) 8 maja 1945
    • C) 1 stycznia 1946
    • D) 26 czerwca 1944

  2. Ile stref okupacyjnych utworzono w Niemczech po wojnie?

    • A) Dwie
    • B) Trzy
    • C) Cztery
    • D) Pięć

  3. Kto wygłosił słynne przemówienie o 'żelaznej kurtynie'?

    • A) Franklin Roosevelt
    • B) Winston Churchill
    • C) Harry Truman
    • D) Joseph Stalin

  4. Gdzie Churchill wygłosił przemówienie o żelaznej kurtynie?

    • A) W Londynie
    • B) W Fulton w USA
    • C) W Nowym Jorku
    • D) W Paryżu

  5. Kiedy powstały RFN i NRD?

    • A) 1945
    • B) 1947
    • C) 1949
    • D) 1955

  6. Jaki był cel Planu Marshalla?

    • A) Pomoc gospodarcza dla Europy Zachodniej
    • B) Zbrojenie krajów bloku wschodniego
    • C) Budowa ONZ
    • D) Podział Berlina

  7. Jak zareagował ZSRR na Plan Marshalla?

    • A) Przyjął pomoc z entuzjazmem
    • B) Odrzucił go i zablokował udział krajów satelickich
    • C) Zaproponował własny plan identyczny
    • D) Nie zajął stanowiska

  8. Co utworzył ZSRR w odpowiedzi na Plan Marshalla?

    • A) NATO
    • B) Radę Wzajemnej Pomocy Gospodarczej
    • C) Układ Warszawski
    • D) Kominform

  9. Które państwa są stałymi członkami Rady Bezpieczeństwa ONZ z prawem weta?

    • A) USA, ZSRR/Rosja, Wielka Brytania, Francja, Chiny
    • B) USA, Niemcy, Japonia, Włochy, Indie
    • C) Wszystkie państwa członkowskie ONZ
    • D) Tylko USA i ZSRR

  10. Dlaczego podział Berlina był szczególnie problematyczny?

    • A) Miasto leżało głęboko w strefie radzieckiej
    • B) Miasto znajdowało się na granicy Francji
    • C) Berlin nie był podzielony
    • D) Berlin leżał w strefie amerykańskiej

Powstanie ONZ i nowy ład międzynarodowy

Na konferencji w San Francisco w 1945 r. podpisano Kartę Narodów Zjednoczonych, a sama organizacja, następczyni niesprawnej Ligi Narodów, formalnie powstała 24 października tego samego roku. Jej celem było utrzymanie pokoju i bezpieczeństwa międzynarodowego poprzez współpracę państw członkowskich oraz rozstrzyganie sporów na drodze dyplomatycznej.

Kluczowym organem ONZ stała się Rada Bezpieczeństwa, w której stałymi członkami z prawem weta zostały zwycięskie mocarstwa: USA, ZSRR, Wielka Brytania, Francja i Chiny. Taka struktura miała zapobiegać konfliktom między wielkimi mocarstwami, lecz w praktyce często blokowała decyzje w czasie zimnej wojny.

Podział Niemiec i żelazna kurtyna

Na mocy ustaleń poczdamskich Niemcy podzielono na cztery strefy okupacyjne, administrowane przez USA, Wielką Brytanię, Francję i ZSRR. Podobnie podzielono Berlin, mimo że leżał głęboko w strefie radzieckiej, co stało się zarzewiem przyszłych kryzysów, np. blokady Berlina w 1948 roku.

W marcu 1946 r. Winston Churchill w przemówieniu w Fulton w USA użył określenia 'żelazna kurtyna', opisując podział Europy na strefę demokratyczną i komunistyczną. W 1949 r. ze stref zachodnich powstała Republika Federalna Niemiec, a ze strefy radzieckiej Niemiecka Republika Demokratyczna.

Plan Marshalla i rywalizacja bloków

W 1947 r. Stany Zjednoczone ogłosiły Plan Marshalla, czyli program pomocy gospodarczej dla zniszczonej wojną Europy Zachodniej. Jego celem było nie tylko odbudowanie gospodarek, ale też zapobieżenie szerzeniu się komunizmu poprzez poprawę warunków życia ludności.

ZSRR odrzucił Plan Marshalla i zmusił kraje satelickie, w tym Polskę, do rezygnacji z pomocy. W odpowiedzi Związek Radziecki utworzył w 1949 r. Radę Wzajemnej Pomocy Gospodarczej, wzmacniając gospodarczą integrację bloku wschodniego i pogłębiając podział kontynentu na dwa wrogie obozy.

Co trzeba umieć

Typowe błędy

  1. Mylenie Ligi Narodów z ONZ.
  2. Przekonanie, że Berlin znajdował się w strefie zachodniej Niemiec.
  3. Mylenie Planu Marshalla z Radą Wzajemnej Pomocy Gospodarczej.
  4. Błędne przypisywanie terminu 'żelazna kurtyna' innemu politykowi niż Churchill.

Krótkie pytania i odpowiedzi

Jaką organizację zastąpiła ONZ?

Zastąpiła Ligę Narodów, która okazała się nieskuteczna w zapobieganiu II wojnie światowej.

Co oznaczało prawo weta w Radzie Bezpieczeństwa?

Każdy ze stałych członków mógł zablokować dowolną decyzję, co często paraliżowało działania ONZ.

Czym był Kominform?

Biuro Informacyjne Partii Komunistycznych i Robotniczych utworzone w 1947 roku do koordynacji polityki bloku wschodniego.

Jak podzielono Berlin?

Na cztery sektory okupacyjne, odpowiadające strefom okupacyjnym Niemiec.

Dlaczego Polska nie skorzystała z Planu Marshalla?

Pod naciskiem Moskwy władze komunistyczne w Polsce wycofały się z udziału w programie.

FAQ

Dlaczego ONZ nie zdołała zapobiec wszystkim konfliktom zimnowojennym?

Prawo weta stałych członków Rady Bezpieczeństwa często blokowało wspólne działania, zwłaszcza gdy dotyczyły one interesów ZSRR lub USA.

Czy 'żelazna kurtyna' to metafora, czy realna bariera?

To metafora polityczna, którą Winston Churchill opisał podział Europy na blok zachodni i wschodni. Z czasem jednak granice te stały się silnie strzeżonymi barierami fizycznymi, np. Mur Berliński.

Jakie były długoterminowe skutki Planu Marshalla dla Europy Zachodniej?

Przyspieszył odbudowę gospodarczą, zintegrował kraje Europy Zachodniej z gospodarką amerykańską i wzmocnił je politycznie wobec bloku wschodniego.

Jak podział Niemiec wpłynął na stosunki międzynarodowe po II wojnie światowej?

Stał się symbolem i centralnym punktem zimnej wojny, pogłębiając podział ideologiczny i polityczny między blokami oraz prowadząc do wielu kryzysów, np. blokady Berlina.

Stwórz własny test · Zrób fiszki

Poprzednia lekcja: Sprawa polska pod koniec wojny Następna lekcja: Początek zimnej wojny

Cały dział: Świat po II wojnie światowej