Hormony w okresie dojrzewania — jak działają?

Hormony to substancje chemiczne, które krążą we krwi i przekazują organizmowi informacje, kiedy i jak ma się zmieniać. To właśnie one odpowiadają za większość zmian zachodzących podczas dojrzewania.

Najważniejsze informacje

Hormony to substancje przenoszone przez krew, które sterują pracą organizmu.
Wydzielają je gruczoły dokrewne, m.in. przysadka mózgowa.
Hormony odpowiadają za wzrost, zmiany sylwetki i pracę narządów płciowych.
Wpływają też na nastrój i emocje.
Nie należy przyjmować żadnych preparatów hormonalnych bez konsultacji z lekarzem.

Czym są hormony?

Hormony to substancje chemiczne wytwarzane przez gruczoły dokrewne, które krążą we krwi i przekazują organizmowi informacje — podobnie jak termostat reguluje temperaturę w domu, włączając i wyłączając ogrzewanie.

Jak sterują dojrzewaniem?

Procesami wzrastania i dojrzewania kierują głównie hormony wydzielane przez przysadkę mózgową oraz gruczoły płciowe. To one odpowiadają za przyspieszenie wzrostu, zmiany sylwetki oraz rozpoczęcie pracy narządów płciowych.

Hormony a emocje

Zmiany poziomu hormonów wpływają nie tylko na ciało, ale też na nastrój i samopoczucie. Dlatego w okresie dojrzewania emocje bywają bardziej intensywne i zmienne.

hormony sterują tempem wzrostu ciała;
wpływają na zmiany w sylwetce i skórze;
oddziałują na pracę narządów płciowych;
mają związek z nastrojem i emocjami.

Przykłady

Nastolatek szybciej rośnie dzięki działaniu hormonu wzrostu.
Zmiana sylwetki u dziewcząt i chłopców wynika z działania hormonów płciowych.
Wahania nastroju w tym okresie częściowo wiążą się ze zmianami hormonalnymi.

Co warto zapamiętać

Hormony to substancje chemiczne krążące we krwi.
Sterują wzrostem, zmianami ciała i pracą narządów płciowych.
Wpływają też na emocje i nastrój.
Preparatów hormonalnych nie przyjmuje się bez konsultacji z lekarzem.

Najczęstsze pytania

Gdzie powstają hormony odpowiedzialne za dojrzewanie?

Między innymi w przysadce mózgowej oraz w gruczołach płciowych.

Czy można samodzielnie przyjmować hormony, by przyspieszyć dojrzewanie?

Nie. Wszelkie leki i preparaty hormonalne wymagają konsultacji z lekarzem — samodzielne ich stosowanie może być niebezpieczne.

Sprawdź się — mini-test

Czym są hormony?
- A) Rodzajem witaminy
- B) Substancjami chemicznymi krążącymi we krwi
- C) Rodzajem białka mięśniowego
- D) Typem bakterii
Który gruczoł odgrywa ważną rolę w sterowaniu dojrzewaniem?
- A) Wątroba
- B) Przysadka mózgowa
- C) Żołądek
- D) Śledziona
Na co wpływają hormony w okresie dojrzewania?
- A) Tylko na wzrost
- B) Na wzrost, ciało i emocje
- C) Tylko na kolor oczu
- D) Na nic istotnego
Czy można samodzielnie przyjmować preparaty hormonalne?
- A) Tak, bez ograniczeń
- B) Tylko za zgodą rodzica, bez lekarza
- C) Nie, wymaga to konsultacji z lekarzem
- D) Tak, jeśli kolega tak robi

Uczysz się tego tematu? Wgraj swoje notatki, zdjęcie lub PDF do SpytajMnie i wygeneruj test albo fiszki. Wygeneruj test · Zrób fiszki

Powiązane artykuły

Wszystkie tematy: Dojrzewanie · Edukacja zdrowotna

Materiał ma charakter edukacyjny i nie zastępuje porady lekarza ani psychologa.